نحوه مطالبه نفقه زوجه

نحوه مطالبه نفقه همسر

نفقه عبارت است از کلیه نیازهای متعارف و متناسب با وضعیت زن، مانند مسکن، پوشاک، غذا، اثاثیه منزل، هزینه های پزشکی و بهداشتی و هر آنچه که به عنوان عادت یا ضرورت برای زندگی او ضروری است. بلکه نفقه را بر اساس نیازهای متعارف و متناسب با وضعیت زن و مطابق با آداب زمان و مکان زندگی زوجین دانسته است. مفهوم نفقه

در قوانین مختلف بر موضوع پرداخت نفقه تاکید فراوانی شده است اما با توجه به این تاکیدات در مواردی به مرد اجازه داده شده است از پرداخت نفقه خودداری کند. صریح ترین ماده قانون مدنی برای عدم دادن نفقه به زن، ماده 1108 قانون مدنی است که می گوید هر زنی بدون مانع مشروع از انجام وظایف زناشویی امتناع کند، مستحق نفقه نخواهد بود.

در این ماده به تمکین زوجه اشاره شده است و با توجه به این ماده می توان گفت که زوجه مجرد مستحق نفقه نخواهد بود اما برای استحقاق نفقه، تمکین کامل زوجه شرط است. اما سوالی که در این زمینه مطرح می شود این است که انطباق به چه معناست؟ و در چه شرایطی نفقه به زن تعلق نمی گیرد؟

رابطه نفقه و تمکین

در اصطلاح عرفی و شرعی، تمکین به معنای برآوردن تمام نیازهای شوهر و برآوردن خواسته های شرعی اوست، مگر در موارد بیماری و خلاف شئون اخلاقی و خلاف سلامت و روحیه.

یک زن است

یکی از موارد دیگر تسلیم ماندن در خانه شوهر است. همانطور که گفته شد زوجه در مجرد بودن مستحق نفقه نمی باشد. در عوض، تمکین کامل زوجه شرط استحقاق نفقه است، مگر اینکه در عقد شرط شده باشد که زوجه در خانه دیگری زندگی کند. برای زندگی و دریافت نفقه.

همچنین زنی که بدون دلیل و بدون رضایت شوهر از خانه خارج می شود، حتی اگر در خانه یکی از اقوام نزدیک خود مانند پدرش بماند، در چنین شرایطی مرد می تواند از پرداخت نفقه خودداری کند.

به زنی که بدون دلیل موجه از اطاعت امتناع می ورزد، نشزه می گویند که به معنای نافرمان است. در این صورت مرد علاوه بر اینکه می تواند از نفقه امتناع کند، می تواند زن را طلاق دهد و زن دیگری بگیرد.

آیا زوجه در نکاح منقطع (موقت) حق نفقه دارد؟

در عقد منقطع، شوهر ملزم به پرداخت نفقه نیست مگر اینکه شرط شده باشد یا عقد بر اساس آن جاری شده باشد.

نفقه زن مطلقه

نفقه زن مطلقه در مدت عده بر عهده شوهر است مگر اینکه طلاق در حال وقوع باشد، اما اگر عده ناشی از فسخ نکاح یا طلاق باشد، زن حق نفقه ندارد مگر در عده. در صورت حاملگی از شوهرش که در این صورت تا زمان بارداری حق دارد. نفقه خواهد داشت.

نگهداری از همسر در دوران مرگ

طبق ماده 1110 قانون مدنی، در ایام فوت، مخارج زندگی زوجه از اموال اقارب که عهده دار پرداخت نفقه هستند (در صورت عدم پرداخت) تأمین می شود.

بر اساس این ماده که قبل از سال 1390 با ماده فعلی تفاوت هایی داشت و اصلاحاتی در آن صورت گرفت، زن پس از فوت شوهر نفقه می گیرد و اگر مرد دارای مال باشد، این نفقه از اموال اوست و در غیر این صورت این شکل خواهد بود. از اموال اقارب که عهده دار پرداخت نفقه هستند تامین شود.

نفقه حق زن است و قوانین ایران در این مورد بسیار سختگیرانه است. زیرا در صورت عدم پرداخت نفقه، زن دچار عسر و حرج می شود و دچار فساد می شود. بنابراین مطابق ماده 1111 قانون مدنی در صورت استنکاف زوج از پرداخت نفقه زوجه می تواند به دادگاه مراجعه و شکایت کیفری و همچنین دادخواست قانونی ارائه کند که در این صورت دادگاه میزان نفقه را تعیین و تعیین می کند. شوهر را به پرداخت آن محکوم کند. طبق قانون اگر در صورت شکایت زن باز هم مرد از پرداخت نفقه امتناع کند، زن می تواند تقاضای طلاق کند و دادگاه شوهر را مجبور به طلاق زن می کند.

نحوه طرح شکایت کیفری نفقه

زن شکایت خود را در برگه ای منظم می نویسد و به دادگاه ارائه می کند. در این صورت به شکایت وی سریعا رسیدگی و مرد ملزم و محکوم به پرداخت نفقه می شود و در صورت استنکاف مرد از پرداخت نفقه روانه زندان می شود.

البته لازم به ذکر است که نفقه مربوط به حال از طریق جرم کیفری قابل مطالبه و نفقه مربوط به گذشته با تقدیم دادخواست قانونی قابل مطالبه می باشد. طبق ماده 642 قانون مجازات اسلامی هر کس با داشتن تمکن مالی در صورت تمکین یا استنکاف از نفقه سایر افراد مسئول نفقه به زوجه خود نفقه ندهد دادگاه او را محکوم به نفقه خواهد کرد. حبس از سه یک ماه و یک روز تا پنج ماه. .